أحمد بن علي الطبرسي ( مترجم : جعفري )
سخن مترجم 3
الاحتجاج ( فارسي )
سخن مترجم بِسْمِ الله الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ كتابى كه در اختيار خوانندهء گرامى قرار دارد متنى تصحيح شده و ترجمه اى ساده و روان از كتاب شريف « الاحتجاج على أهل اللَّجاج » تأليف دانشمند فاضل و فقيه پرهيزگار و شيخ جليل أبو منصور أحمد بن علىّ بن أبى طالب طبرسىّ - أعلى الله مقامه الشّريف - از علماى قرن ششم است . اين مرد بزرگوار از جمله مفاخر علما و دانشمندان اماميّه بوده و شخصيت او از كتاب پربار و ذى قيمتش نيك هويدا است ، كتابى كه حاوى بخشهاى گوناگون از احتجاجات چهارده معصوم ، از رسول گرامى اسلام تا وجود مبارك حضرت صاحب العصر و الزّمان - صلوات الله عليهم أجمعين - مىباشد . روش مؤلَّف قدس سرّه در كتاب بدين صورت است كه ضمن ايراد عقايد حقّه از لسان معصومين عليهم السّلام شيوهء بحث با مخالفين چه از أهل لجاج و چه ديگران را گوشزد مىكند ، و بطور كلَّى مجموعهء كتاب روش صحيح احتجاج و بحث را تعليم مىكند ، و مرحوم مؤلَّف در مقدّمه كتاب استناد به آيهء كريمهء * ( ادْعُ إِلى سَبِيلِ رَبِّكَ بِالْحِكْمَةِ وَالْمَوْعِظَةِ الْحَسَنَةِ وَجادِلْهُمْ بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ ) * نموده و روش نيكوى مجادله را گوشزد مىكند . در اين باب مرحوم علَّامهء شعرانىّ در زيرنويس تفسير أبو الفتوح مطلبى را نگاشتهاند كه براى روشن شدن مطلب آن را عينا از همان جا نقل مىكنم ، ايشان فرمايد : « حكما گويند : اقسام علم منطق از جهت ماده پنج است : أوّل آنكه ببرهان و دليل يقينى مطلبى را بر ديگرى ثابت كنند . دوم آنكه بدليل ظنّى و مرغوب . سوم آنكه بمسلَّمات خصم وى را مجاب كنند بوجه نيكو . چهارم آنكه